Tóm tắt
-
Số lượng giao dịch on-chain và địa chỉ hoạt động vẫn ở mức cao, nhu cầu tương tác vẫn hiện hữu, nhưng dòng vốn và khả năng thu hút giá trị đang tập trung dần vào một số mạng lưới nhất định.
-
Solana tiếp tục dẫn đầu về tần suất tương tác cao, Base và Polygon duy trì xu hướng mở rộng, trong khi Arbitrum dù phục hồi hoạt động mạnh nhưng chưa chuyển hóa thành khả năng giữ vốn và tăng trưởng phí.
-
Dữ liệu on-chain của Bitcoin cho thấy nhóm nắm giữ ngắn hạn nhìn chung thua lỗ, còn nhóm nắm giữ dài hạn phần lớn vẫn có lãi, chưa xuất hiện dấu hiệu suy yếu hệ thống.
-
Ba câu chuyện chính, gồm AI Agents, cú sốc nguồn cung và DeFi thể chế hóa, tiếp tục phát triển song song, nhưng hướng có tính bền vững thực sự vẫn là các lĩnh vực gắn với dòng vốn vào mainnet và mở rộng tín dụng.
I. Tổng quan hoạt động on-chain và dòng vốn
Trong tháng 2, giá thị trường chịu áp lực rõ rệt, nhưng dữ liệu on-chain không rơi vào trạng thái đình trệ hoàn toàn. Thay vào đó, xét trên bốn khía cạnh gồm số lượng giao dịch, địa chỉ hoạt động, doanh thu phí và dòng vốn ròng liên chuỗi, thị trường bước vào giai đoạn tái phân bổ chi tiết hơn: các mạng lưới thông lượng cao tiếp tục hấp thụ phần lớn nhu cầu tương tác, các lớp thanh toán và thực thi giá trị cao lấy lại ưu thế dòng vốn, trong khi một số hệ sinh thái từng dựa vào logic mở rộng định giá Layer 2 bắt đầu đối mặt với áp lực rút vốn rõ nét hơn. So với tháng 1, thay đổi cốt lõi của tháng 2 nằm ở việc ai ở lại, ai trả phí và ai được phân bổ liên tục.
1.1 Phân tích số lượng giao dịch: Solana tiếp tục dẫn đầu, Base và Polygon mở rộng, Arbitrum hoạt động mạnh nhưng không giữ được vốn
Trong tháng 2, tổng số giao dịch trên các blockchain công khai lớn không sụt giảm mạnh theo đà điều chỉnh giá mà còn tăng trên nhiều chuỗi. Solana vẫn duy trì vị thế dẫn đầu tuyệt đối với trung bình khoảng 121,8 triệu giao dịch/ngày trong tháng 2, tăng khoảng 23,4% so với tháng 1, đỉnh điểm vượt 160 triệu giao dịch trong tháng. Hệ sinh thái giao dịch tần suất cao và ứng dụng on-chain gốc tiếp tục thể hiện năng lực thông lượng mạnh mẽ. Base cũng tiếp tục mở rộng, với khoảng 11,28 triệu giao dịch/ngày trong tháng 2, tăng khoảng 15% so với tháng trước, đỉnh giữa tháng tiệm cận 19,59 triệu. Các kịch bản tương tác nhẹ và phát hành tài sản mới tiếp tục tạo ra nhu cầu sử dụng. Polygon PoS ghi nhận mức tăng nổi bật hơn, với khoảng 7,91 triệu giao dịch/ngày, tăng khoảng 33,1% so với tháng trước. Được hỗ trợ bởi siêu ứng dụng Polymarket, môi trường thực thi chi phí thấp của Polygon thể hiện sức chống chịu trong giai đoạn khẩu vị rủi ro suy giảm.
Đáng chú ý, dù số lượng giao dịch của Arbitrum tăng mạnh từ mức trung bình 2,28 triệu/ngày trong tháng 1 lên 4,41 triệu/ngày trong tháng 2 (tăng khoảng 93,0%), hoạt động này không chuyển hóa thành khả năng giữ vốn hoặc cải thiện doanh thu phí, cho thấy một phần tương tác mang tính sự kiện ngắn hạn thay vì tích lũy hệ sinh thái bền vững. Ethereum mainnet tiếp tục duy trì cấu trúc giá trị cao, tần suất thấp với khoảng 2,21 triệu giao dịch/ngày trong tháng 2, chỉ giảm nhẹ 2,1% so với tháng trước. Bitcoin ghi nhận khoảng 469.000 giao dịch/ngày, tăng khoảng 19,9% so với tháng trước, nhưng điều này không phản ánh thay đổi về mô hình sử dụng mạng lưới.
Tổng thể, trong tháng 2, Solana duy trì tần suất tuyệt đối, Base và Polygon tiếp tục mở rộng, Arbitrum ghi nhận phục hồi hoạt động nhưng thiếu tính bền vững, còn Ethereum vẫn giữ vai trò lớp thanh toán.
1.2 Phân tích địa chỉ hoạt động: Người dùng không biến mất mà chuyển dịch sang các mạng lưới lõi hiệu quả hơn
Xét về địa chỉ hoạt động, hành vi người dùng on-chain trong tháng 2 thể hiện sự phân tầng rõ nét hơn so với số lượng giao dịch. Solana ghi nhận khoảng 4,96 triệu địa chỉ hoạt động/ngày trong tháng 2, tiếp tục tăng khoảng 11,2% so với tháng 1, duy trì vị thế mạng lưới tập trung người dùng mạnh nhất trong các chuỗi lớn. Polygon PoS có khoảng 550.000 địa chỉ hoạt động/ngày, tăng khoảng 6,1% so với tháng trước. Arbitrum đạt khoảng 211.000, tăng khoảng 14,8%, còn Bitcoin khoảng 452.000, tăng nhẹ khoảng 1,7%. Các hoạt động sử dụng tần suất cao và chuyển giá trị vẫn diễn ra trên chuỗi, nhưng đang tập trung hơn vào các mạng lưới có ranh giới chức năng rõ ràng.
Ngược lại, Ethereum và Base chứng kiến số địa chỉ hoạt động/ngày giảm còn khoảng 774.000 và 454.000, lần lượt giảm khoảng 5,6% và 8,7% so với tháng trước. Điều này cho thấy tháng 2 không phải là giai đoạn hạ nhiệt đồng loạt trên tất cả các chuỗi, mà là sự rút lui của một bộ phận địa chỉ nhẹ và người dùng ngắn hạn từng bị hấp dẫn bởi các câu chuyện, trong khi nhóm ở lại có xu hướng nghiêng về phối hợp giá trị cao, giao dịch tần suất lớn hoặc nhu cầu ứng dụng rõ nét.
Nhìn chung, so với tháng 1, tần suất giao dịch và chất lượng vốn phía sau mỗi địa chỉ hoạt động đều được cải thiện trong tháng 2. Việc số lượng giao dịch tăng nhưng số địa chỉ hoạt động không mở rộng tương ứng cũng cho thấy hoạt động on-chain ngày càng được thúc đẩy bởi nhóm người dùng cường độ cao thay vì các cá nhân nhỏ lẻ, rào cản thấp.
1.3 Phân tích doanh thu phí: Ethereum và Base cải thiện khả năng thu giá trị, Solana duy trì hoạt động cao với phí vừa phải
Sự phân hóa về doanh thu phí mang tính chỉ báo rõ ràng hơn, phản ánh trực tiếp khả năng định giá nhu cầu thực của một mạng lưới. Solana ghi nhận mức phí trung bình khoảng 742.000 USD/ngày trong tháng 2. Dù vẫn thuộc nhóm dẫn đầu, con số này giảm khoảng 23,2% so với tháng 1. Tương tác tần suất cao vẫn mạnh, nhưng mật độ giá trị trên mỗi giao dịch và phí tắc nghẽn đã giảm. Ethereum lại thể hiện xu hướng ngược lại, với phí trung bình ngày tăng lên khoảng 544.000 USD trong tháng 2, tăng khoảng 20,4% so với tháng trước, đỉnh điểm vượt 3,01 triệu USD trong tháng. Điều này phản ánh trong giai đoạn biến động thị trường tăng, mainnet đảm nhận nhiều hơn các hoạt động hợp đồng giá trị cao, phối hợp tài sản và thanh lý.
Base ghi nhận mức tăng phí nổi bật nhất. Phí trung bình ngày trong tháng 2 đạt khoảng 289.000 USD, tăng khoảng 53,7% so với tháng 1. Dù cuối tháng có xu hướng giảm rõ rệt, tổng thể khả năng thu giá trị của Base đã cải thiện đáng kể so với tháng trước. Polygon PoS cũng tăng từ khoảng 124.000 USD lên 178.000 USD, tăng khoảng 43,2% so với tháng trước. Arbitrum gần như đi ngang quanh mức 36.000 USD, còn Bitcoin giảm từ khoảng 232.000 USD xuống 197.000 USD.
Tổng thể, cấu trúc phí trong tháng 2 gửi tín hiệu rõ ràng tới thị trường: không phải mọi mạng lưới hoạt động cao đều có thể đồng thời chuyển hóa lưu lượng thành doanh thu. Những bên hưởng lợi thực sự là các mạng có thể hỗ trợ hoạt động giá trị cao hoặc duy trì quyền định giá trong giai đoạn nhu cầu tăng mạnh. Solana giữ được hoạt động, trong khi Ethereum và Base thể hiện rõ hơn khả năng giữ giá trị.
1.4 Dòng vốn các chuỗi công khai: Ethereum đảo chiều từ rút ròng thành trung tâm hút vốn, Arbitrum thành điểm thoát vốn lớn nhất
Dòng vốn là tín hiệu cấu trúc quan trọng nhất trong tháng 2. Tháng 1, Ethereum vẫn ở trạng thái rút ròng khoảng 305 triệu USD, nhưng sang tháng 2 đã chuyển thành hút ròng khoảng 1,386 tỷ USD, trở thành mạng lưới trung tâm hấp thụ dòng vốn quay lại trong chu kỳ này. Sự thay đổi này có thể cho thấy vai trò chuỗi chính cho token hóa tài sản vĩ mô như vàng, bạc của Ethereum được củng cố thêm trong bối cảnh biến động vĩ mô, và dòng vốn thị trường, dưới áp lực giá crypto, không rút khỏi on-chain mà quay về mạng thanh toán chính có năng lực tiếp cận tài sản vĩ mô và điều phối vốn quy mô lớn.
Cùng lúc đó, Arbitrum ghi nhận rút ròng tăng mạnh từ khoảng 41,01 triệu USD trong tháng 1 lên khoảng 1,742 tỷ USD trong tháng 2, trở thành điểm thoát vốn lớn nhất chu kỳ này. Base vẫn giữ hút ròng, nhưng quy mô thu hẹp từ khoảng 253 triệu USD tháng 1 xuống khoảng 170 triệu USD tháng 2, cho thấy vẫn tiếp nhận dòng vốn theo câu chuyện, nhưng giai đoạn chiếm lĩnh sự chú ý đã qua. Polygon PoS ghi nhận hút ròng tăng từ khoảng 90,07 triệu USD lên khoảng 177 triệu USD, còn Solana cũng tăng nhẹ từ khoảng 3,59 triệu USD lên khoảng 9,21 triệu USD.
Tổng thể, dòng vốn tháng 2 cho thấy sự chuyển dịch từ phân tán Layer 2 rộng sang các mạng có độ chắc chắn cao hơn, tập trung vào thanh toán chính và giao dịch tài sản vĩ mô hiệu quả, phản ánh hành vi dòng vốn trưởng thành hơn khi khẩu vị rủi ro hạ nhiệt.
II. Phân tích các chỉ số chính của Bitcoin
Trong tháng 2, cấu trúc giá BTC và ETH cùng suy yếu. Nếu chuẩn hóa giá trị 100 tại đầu tháng 2, BTC giảm về khoảng 85,5 cuối tháng, ETH giảm về khoảng 85,4, cùng ghi nhận mức giảm khoảng 14,5%. Điều này cho thấy đợt giảm tháng 2 là một phần của pha điều chỉnh tài sản rủi ro rộng hơn. Khác biệt là ETH thể hiện độ đàn hồi yếu hơn trong các nhịp hồi, còn cấu trúc BTC phù hợp hơn với kịch bản điều chỉnh từ vùng cao, sau đó tìm kiếm vùng cân bằng trung hạn mới. Điều này phù hợp với các chỉ báo on-chain, phản ánh áp lực vốn ngắn hạn trong khi cấu trúc dài hạn vẫn nguyên vẹn.
Dữ liệu Glassnode cho thấy sau khi sang tháng 3, chỉ số STH-MVRV (Short-Term Holder MVRV) của BTC đạt 0,866, vẫn dưới 1. Nhóm nắm giữ ngắn hạn nói chung vẫn dưới giá vốn, tức đợt điều chỉnh tháng 2 đã đẩy một phần lớn vị thế mua cao vào vùng lỗ chưa thực hiện. Trong cùng kỳ, tỷ lệ Lãi/Lỗ thực tế đạt 0,948. Giá trị dưới 1 cho thấy lỗ thực tế trên chuỗi vẫn lớn hơn lãi thực tế, thị trường chưa quay lại giai đoạn hiện thực hóa lãi ổn định.
Về cấu trúc nắm giữ, 59,8% nguồn cung nhóm nắm giữ dài hạn vẫn có lãi, trong khi chỉ 3,5% nguồn cung nhóm nắm giữ ngắn hạn có lãi. Áp lực thị trường chủ yếu đến từ nhóm ngắn hạn. Dù vốn dài hạn cũng biến động, nhưng chưa xuất hiện suy yếu quy mô lớn.
Tổng thể, sự suy yếu thị trường tháng 2 là quá trình tái cân bằng, thanh lọc trong xu hướng trung hạn, thay vì sự đổ vỡ hệ thống do mất niềm tin tập thể của nhóm nắm giữ dài hạn. Giá điều chỉnh, vùng lỗ chưa thực hiện ngắn hạn nới rộng và tốc độ hiện thực hóa lãi chậm lại thường đi cùng giai đoạn hạ nhiệt vùng cao và tái cân bằng, không nhất thiết xác nhận thị trường gấu toàn diện. Miễn là nhóm nắm giữ dài hạn vẫn duy trì vị thế chi phối nguồn cung có lãi và áp lực bán không lan rộng sang nhóm này, cấu trúc trung hạn của BTC vẫn vững. Vấn đề then chốt của tháng 3 là thị trường cần bao lâu để hấp thụ các vị thế kẹt ngắn hạn và tổn thương tâm lý từ tháng 2, tạo thành lực cản cho xu hướng tăng tiếp theo.
III. Các lĩnh vực và token nổi bật
3.1 Tổng quan lĩnh vực nổi bật: AI Agents, cú sốc nguồn cung và DeFi thể chế hóa phát triển song song
Theo dữ liệu CoinGecko, top 10 token tăng mạnh nhất tháng 2 không đến từ một câu chuyện duy nhất mà phản ánh ba nhóm động lực chính: AI Agent và tính toán, co hẹp nguồn cung và DeFi thể chế hóa. Các token dẫn đầu như POWER, SIREN, GRX, PIPPIN thể hiện rõ đặc trưng cú sốc nguồn cung hoặc câu chuyện AI, trong khi MORPHO tiếp tục nằm trong top đầu đại diện cho DeFi thể chế hóa. Khi BTC và ETH chịu áp lực giá, các tài sản vốn hóa lớn thiếu động lực tăng, dòng vốn không rút khỏi thị trường mà chuyển từ các tài sản beta lớn sang các token theo câu chuyện với động lực cấu trúc mạnh hơn.
Tuy nhiên, khi kết hợp danh sách tăng mạnh với dòng vốn liên chuỗi, có thể thấy tính bền vững thực sự không chỉ nằm ở các cú sốc nguồn cung dựa trên tâm lý. Ethereum lại trở thành chuỗi hút ròng lớn nhất toàn thị trường trong tháng 2, Base vẫn duy trì hút ròng dương. Cuối cùng, dòng vốn thị trường phân bổ nhiều hơn vào các mạng có khả năng hỗ trợ tài sản vĩ mô, trung gian tín dụng, cho vay thế chấp, tạo lợi suất và phát hành tài sản. AI và cú sốc nguồn cung khuếch đại biên lợi nhuận tháng 2, nhưng các lĩnh vực thực sự hỗ trợ logic phân bổ trung hạn vẫn là DeFi thể chế hóa và các lớp thực thi hiệu quả cao, với khả năng giữ vốn tốt hơn.
3.2 Tổng quan token nổi bật: Sức mạnh của MORPHO đến từ việc định giá lại beta DeFi thể chế hóa
Trong bảng xếp hạng tháng 2, MORPHO lọt top 10 với mức tăng khoảng 61,85%/tháng, trở thành một trong số ít token không tăng nhờ cú sốc nguồn cung ngắn hạn, mà được hỗ trợ bởi logic cơ bản rõ ràng. Đà tăng của MORPHO xuất phát từ việc tiếp tục được tích hợp bởi sàn compliant C*** và sự quan tâm ngày càng lớn của tổ chức với các sản phẩm cho vay lãi suất cố định, kỳ hạn cố định. Điều này đồng thuận với việc Ethereum đảo chiều hút ròng trong tháng 2, bởi sự mở rộng DeFi thể chế hóa về bản chất đòi hỏi một mạng thanh toán chính có năng lực tài sản mạnh, môi trường thanh lý ổn định và thanh khoản sâu.
Xét về cấu trúc giá, MORPHO không tăng một mạch trong tháng 2, mà trải qua diễn biến đầy đủ hơn gồm điều chỉnh đầu tháng, tăng tốc giữa tháng và tích lũy vùng giá cao cuối tháng. Trung tâm giá dịch chuyển dần từ quanh 1,1 USDT lên vùng 1,8–1,9 USDT. Dòng vốn không vào dồn dập một lần, mà tích lũy theo nhịp xác nhận câu chuyện, tăng thanh khoản và giá đi lên. Khác với các đợt tăng bùng nổ theo điểm đơn lẻ của meme token, kiểu vận động giá này phù hợp hơn với quá trình định giá lại beta lĩnh vực bởi dòng vốn trung hạn.
Nếu dòng vốn vào Ethereum tiếp tục duy trì, các tài sản như MORPHO tập trung vào hiệu quả sử dụng vốn và cho vay tổ chức vẫn có khả năng hưởng lợi. Tuy nhiên, nếu dòng vốn mainnet suy yếu sau tháng 2, MORPHO có thể nhanh chóng bước vào giai đoạn điều chỉnh vùng giá cao. Nguyên nhân là biến số cốt lõi của MORPHO không phải tâm lý ngắn hạn, mà là nhu cầu mở rộng tín dụng tổ chức và cho vay on-chain có bền vững hay không. Điều này tạo cho MORPHO điểm tựa cơ bản vững chắc hơn meme token theo xu hướng, nhưng cũng khiến hiệu suất bị ràng buộc trực tiếp bởi môi trường dòng vốn mainnet và khẩu vị rủi ro DeFi.
IV. Tóm tắt
Trong tháng 2, đặc điểm quan trọng nhất của thị trường on-chain là quá trình tái cân bằng và luân chuyển hoạt động cùng dòng vốn. Số lượng giao dịch, địa chỉ hoạt động và doanh thu phí đều cho thấy sử dụng thực tế on-chain không co lại mà tiếp tục tập trung vào các mạng lưới hiệu quả hơn. Solana duy trì tần suất tuyệt đối, Base và Polygon tiếp tục mở rộng, Ethereum củng cố vai trò lớp thanh toán giá trị cao và tài sản vĩ mô. Xét về dòng vốn liên chuỗi, thị trường đã chuyển rõ từ logic mở rộng Layer 2 diện rộng sang tái phân bổ phòng thủ về các mạng thanh toán chính và một số lớp thực thi hiệu quả cao.
Ở cấp độ Bitcoin, đợt giảm giá tháng 2 đẩy nhóm nắm giữ ngắn hạn vào vùng lỗ chưa hiện thực hóa, nhưng các chỉ báo Glassnode cho thấy thị trường nghiêng về giai đoạn tái cân bằng và luân chuyển vị thế, thay vì đổ vỡ cấu trúc dài hạn. Vốn ngắn hạn chịu áp lực, khả năng hiện thực hóa lãi suy yếu, nhưng nguồn cung có lãi vẫn chủ yếu nằm ở nhóm nắm giữ dài hạn.
Ở cấp độ lĩnh vực và token, các tài sản mạnh nhất tháng 2 không thuộc về một câu chuyện duy nhất. AI Agents, cú sốc nguồn cung và DeFi thể chế hóa cùng tồn tại như ba chủ đề chính, nhưng hướng có khả năng hình thành logic phân bổ trung hạn vẫn là các lĩnh vực gắn với dòng vốn vào mainnet, mở rộng tín dụng và nhu cầu sử dụng thực. Theo logic này, thị trường on-chain đã bước vào giai đoạn cạnh tranh tinh lọc về khả năng hút vốn, giữ chân tương tác người dùng và chuyển hóa hoạt động thành doanh thu.
Tài liệu tham khảo:
Nghiên cứu Gate là nền tảng nghiên cứu blockchain và tiền điện tử toàn diện, cung cấp nội dung chuyên sâu cho độc giả bao gồm phân tích kỹ thuật, nhận định thị trường, nghiên cứu ngành, dự báo xu hướng và phân tích chính sách vĩ mô.
Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm
Đầu tư vào thị trường tiền điện tử tiềm ẩn rủi ro cao. Người dùng nên tự nghiên cứu và hiểu rõ bản chất tài sản, sản phẩm trước khi đưa ra quyết định đầu tư. Gate không chịu trách nhiệm đối với bất kỳ tổn thất hoặc thiệt hại nào phát sinh từ các quyết định này.
