RWA narrative mạnh như vậy, tại sao các token RWA lại đều giảm giá? Tôi nghĩ logic từ đầu đã được thiết kế sai.

Tác giả: jiayi 加一

Tôi đã suy nghĩ rất lâu có nên viết bài này hay không. Trong tay tôi có các dự án liên quan đến RWA, viết về vấn đề này có vẻ như đang tự làm mất mặt mình. Nhưng vấn đề này thật sự đáng để trả lời rõ ràng.

Chỉ số TVL trên chuỗi của trái phiếu chính phủ đã vượt quá 4 tỷ USD, tăng gấp hơn 3 lần trong một năm. Quỹ BUIDL của BlackRock trong quý vừa rồi đã hút về vài trăm triệu USD. Franklin Templeton, HSBC đều đã tham gia. TVL của RWA là một trong số ít dữ liệu vẫn còn tăng trong đợt giảm giá này.

Nhưng bạn mở các token của những dự án này — hầu hết đều xanh lè, giảm giá mạnh. Có những token đã giảm hơn 90% so với đỉnh.

Tại sao lại như vậy?

Có người sẽ nói: “Dân nhỏ không thể vào được.” Câu trả lời này đúng một nửa, nhưng đã lạc hậu rồi. Trên thị trường đã có những dự án đang giải quyết vấn đề này — chỉ cần đăng ký là có thể, người dùng bán lẻ cũng có thể tham gia vào lợi nhuận từ RWA. Cánh cửa tiếp cận người dùng đã mở ra. Nhưng giá token vẫn tiếp tục giảm.

Tôi cho rằng nhiều dự án RWA ngay từ đầu đã không hiểu bản chất của dự án

Sản phẩm RWA + TOKEN cần phân rõ chức năng của từng thành phần

Mô hình kinh tế của token đã bị thiết kế sai.

Tất cả các dự án liên quan đến TVL của RWA đều có công thức chết phổ biến như thế này:

Người dùng gửi TVL vào để nhận lợi nhuận từ RWA → đồng thời phát token như phần thưởng bổ sung → người dùng liên tục bán token → token giảm giá → tiếp tục phát thêm token để bù đắp → không ai dám mua token

Bản chất của logic này là: token trở thành công cụ trợ cấp, không còn là phương tiện thể hiện giá trị.

Nếu bạn nghĩ theo cách này về kinh doanh, thì chỉ có một hành động của người giữ token — bán ra. Không ai cần mua token, vì mua rồi cũng chẳng có lợi ích gì thêm. Muốn có lợi nhuận từ RWA, cứ gửi tài sản vào là xong, hoàn toàn không cần giữ token. Điều này biến thị trường thành một nơi luôn có áp lực bán, không có lực mua.

Nhiều dự án DeFi chết ở chỗ này. Gửi TVL để lấy lợi nhuận, rồi airdrop, rồi thưởng token. Lặp đi lặp lại. Không ai mua, chỉ có người bán. Token trong tài khoản của dự án ngày càng nhiều, giá càng bị đẩy xuống, cuối cùng rơi vào tình trạng thanh khoản cạn kiệt.

Thị trường RWA hiện đang lặp lại chính cái vòng luẩn quẩn này.

Vậy phải làm thế nào?

Vì tôi làm về tư vấn chiến lược tăng trưởng, nên cuối cùng vấn đề sẽ trở về bản chất của chính dự án RWA.

Dự án RWA nên tập trung nguồn lực vào một việc — tìm ra những RWA thực sự tốt.

Chứ không phải thiết kế các hệ thống khuyến khích token ngày càng phức tạp hơn.

RWA tốt là gì? Có bốn tiêu chuẩn:

1. Lãi suất APY hấp dẫn. Lợi nhuận phải đủ để người dùng cảm thấy xứng đáng, cạnh tranh với thị trường truyền thống, không thấp hơn gửi tiết kiệm ngân hàng.
2. Tính cộng đồng. Tài sản phải có nhận thức rõ ràng trên thị trường, là trái phiếu chính phủ, các sản phẩm tín dụng được các tổ chức uy tín bảo chứng, người dùng dễ hiểu, dễ tin.
3. Ổn định. Không phải là các sản phẩm đầu cơ rủi ro cao, lợi nhuận cao, mà là lợi nhuận thực ổn định, bền vững.
4. An toàn. Quản lý rủi ro của tài sản phải chặt chẽ, các tài sản nền tảng không dễ bị sập bẫy.

Khi tài sản nền tảng đủ tốt, người dùng tự nhiên sẽ vào để lấy lợi nhuận. Lúc này, vai trò của token nên là: Chỉ những ai giữ token mới có thể mở khóa các tài sản tốt hơn, tỷ lệ lợi nhuận cao hơn, phân phối ưu tiên hơn.

Nhu cầu từ phía tài sản truyền sang phía token, tạo ra lý do thực sự để mua. Chứ không phải ngược lại — dùng token để trợ cấp, thu hút người dùng vào, rồi cuối cùng ai cũng không muốn giữ token nữa.

Câu chuyện về RWA là có thật, dữ liệu là có thật, các tổ chức lớn cũng đang tham gia là có thật.

Nhưng dù câu chuyện có mạnh mẽ đến đâu, cũng không thể chống đỡ nổi một mô hình token có thiết kế từ ban đầu đã sai lệch.

Dự án RWA thực sự thành công tiếp theo, tôi dự đoán chắc chắn sẽ là dự án đầu tiên làm vững chắc phần tài sản, rồi mới bàn đến giá trị của token. Không phải dựa vào thưởng token để kéo TVL, mà dựa vào TVL để hỗ trợ giá token. Thứ tự này đã bị đảo lộn, bất kể câu chuyện hay các “ông lớn” thị trường cũng không thể cứu vãn nổi.

Tài sản tốt thu hút người dùng, người dùng hỗ trợ token. Còn làm ngược lại, chính là dùng token để trợ cấp cho một sản phẩm mà thực sự không ai muốn.